HAPPY HOME CLINIC

ศูนย์วิชาการ แฮปปี้โฮม

รวบรวมและเผยแพร่ ข้อมูลความรู้ทางวิชาการ ที่เกี่ยวข้องในการพัฒนาเด็กและวัยรุ่น
รวมถึงการรับจัดฝึกอบรม สัมมนา กิจกรรมวิชาการ นิทรรศการเผยแพร่ความรู้
เพื่อเป็นการเรียนรู้ร่วมกันระหว่าง ผู้ปกครอง นักวิชาการ และประชาชนทั่วไปที่สนใจ

H   A   P   P   Y       H   O   M   E       A   C   A   D   E   M   Y

 

Autistic Savant & Care

 

นพ.ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา จิตแพทย์เด็กและวัยรุ่น

“อัจฉริยะออทิสติก” หรือ “ออทิสติกซาวองต์” (autistic savant) คือ บุคคลอัจฉริยะหรือผู้ที่มีความสามารถพิเศษเฉพาะด้าน ที่เป็นออทิสติกด้วย ส่วนใหญ่พบติดตัวมาตั้งแต่แรกเกิดเลยก็ว่าได้ แต่ก็อาจเกิดจากการเรียนรู้และฝึกฝนในภายหลังได้เช่นเดียวกัน ทั้งในช่วงวัยเด็ก วัยผู้ใหญ่ หรือแม้กระทั่งในวัยสูงอายุก็ตาม

การเรียนรู้และฝึกฝนอย่างต่อเนื่อง ช่วยพัฒนาความสามารถพิเศษได้มาก โดยเฉพาะทักษะด้านคณิตศาสตร์ ทักษะด้านศิลปะ ทักษะด้านดนตรี และทักษะกลไก มิติสัมพันธ์ จากเริ่มแรกเป็นการจดจำและทำซ้ำได้เหมือนต้นแบบ (duplication) สามารถพัฒนาจนมีไหวพริบ ปฏิภาณ (improvisation) มากขึ้น และสามารถริเริ่มสร้างสรรค์ (creation) ด้วยตนเองได้ในที่สุด

ในอดีตเชื่อว่า การดูแลเด็กกลุ่มนี้จะต้องเลือกเอาระหว่างการแก้ไขความบกพร่อง (eliminating the defect) หรือจะส่งเสริมความสามารถพิเศษ (training the talent) เพราะเชื่อว่าเมื่อแก้ไขความบกพร่องจนดีขึ้นแล้ว ความสามารถพิเศษที่มีอยู่จะสูญหายไป

เนื่องจากในปี พ.ศ. 2520 ดร. Lorna Selfe รายงานกรณีศึกษา “Nadia” และรายงานผลการศึกษาระยะยาวในปี พ.ศ. 2554 นาเดียเป็นเด็กออทิสติกที่มีความสามารถพิเศษด้านการวาดภาพ แสดงให้เห็นโดดเด่นตั้งแต่อายุ 3 ขวบ แต่ความสามารถเหล่านี้หายไปเมื่อเธอเข้าโรงเรียน แม้จะพยายามสร้างแรงจูงใจ และฝึกสอนทักษะให้เพิ่มเติม แต่เธอก็ไม่สนใจและไม่ได้แสดงความสามารถด้านนี้ให้เห็นอีก ไม่สามารถหาคำอธิบายว่าเกิดอะไรขึ้น แต่ก็เป็นเพียงกรณีศึกษาส่วนน้อยที่มีรายงานอย่างเป็นทางการ ในขณะที่อีกหลายกรณี พบว่า ความสามารถพิเศษมีการพัฒนาขึ้นเรื่อย ๆ ควบคู่ไปกับพัฒนาการที่ดีขึ้น

ในปัจจุบันพบว่า ความเป็นอัจฉริยะหรือสามารถพิเศษเฉพาะด้านเหล่านี้ ไม่ได้ลดลงหรือหายไปเมื่อพัฒนาการดีขึ้น ตามความเชื่อแบบเดิม เห็นได้ชัดจากกรณีของ “คีม พีค” และ “สตีเฟน วิลท์เชียร์” ซึ่งเขามีการพัฒนาทักษะทางสังคมและการสื่อสารที่ดีขึ้นมาก หลังจากเขาโด่งดังและเดินทางไปแสดงความอัจฉริยะให้เห็นทั่วโลก

การส่งเสริมความสามารถพิเศษเฉพาะด้านที่มีอยู่ในเด็กออทิสติก โดยนำมาประยุกต์ใช้ในห้องเรียน ที่ทำงาน หรือที่บ้าน ยังพบว่าช่วยลดความบกพร่องที่มีในตัวเด็กควบคู่กันไปด้วย

ในการดูแล สามารถช่วยเหลือทั้ง 2 แนวทางควบคู่กันไปได้ โดยเปลี่ยนความหมกมุ่นในกิจกรรมเฉพาะบางอย่างที่เด็กสนใจ จากหมกมุ่นแบบซ้ำซากจำเจ ให้เป็นพฤติกรรมที่มีจุดมุ่งหมายมากขึ้น จากเรื่องที่เด็กสนใจค่อย ๆ ขยายขอบเขตความสนใจ ให้กว้างขึ้น ลึกซึ้งขึ้น และมีมุมมองที่หลากหลายมากยิ่งขึ้น ก็เชื่อว่าจะช่วยให้เด็กมีการพัฒนาได้เต็มศักยภาพ โดยหลงเหลือความบกพร่องน้อยที่สุด

แนวทางการพัฒนาความเป็นอัจฉริยะ หรือความสามารถพิเศษเฉพาะด้าน ในอัจฉริยะออทิสติก จะเป็นการบูรณาการเทคนิควิธีที่ใช้ในการดูแลเด็กอัจฉริยะ และเด็กออทิสติกเข้าด้วยกัน

เทคนิควิธีที่ใช้ในการดูแลเด็กอัจฉริยะ คือ จัดห้องเรียนที่ส่งเสริมการเรียนรู้ที่หลากหลาย (enrichment) และมีที่ปรึกษาแนะนำอย่างใกล้ชิด (mentorship) เป็นต้น

เทคนิควิธีที่ใช้ในการดูแลเด็กออทิสติก คือ การวิเคราะห์และปรับเปลี่ยนพฤติกรรม (Applied Behavior Analysis: ABA) การฝึกแก้ไขการพูด (speech therapy) การใช้กลวิธีการรับรู้ผ่านการมอง (visual strategies) การเสริมสร้างทักษะทางสังคม (social skill training) รวมถึงการบำบัดทางเลือก (alternation therapy) ในรูปแบบที่เหมาะสมกับเด็ก

สำหรับระบบคิดในเด็กอัจฉริยะออทิสติก แบ่งออกเป็น 3 กลุ่มใหญ่ คือ คิดเป็นภาพ (visual thinkers) คิดเป็นรูปแบบ (pattern thinkers) และคิดเป็นคำพูด (verbal thinkers) เมื่อทราบว่าเด็กมีระบบคิดแบบไหนแล้ว ก็จะสามารถหาวิธีการส่งเสริมการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับเด็กได้ไม่ยาก

หัวใจสำคัญในการพัฒนา คือ การทำแผนการจัดการศึกษาเฉพาะบุคคล (Individualized Education Plan; IEP) ให้เหมาะสมกับความสนใจ ความสามารถพิเศษ และระดับความสามารถในการเรียนรู้ เมื่ออัจฉริยะออทิสติกได้รับการดูแลในแนวทางที่เหมาะสม ก็จะสามารถดึงศักยภาพที่มีอยู่มาใช้ได้อย่างเต็มที่

 

เอกสารอ้างอิง

Miller LK. (2005). What the savant syndrome can tell us about the nature and nurture of talent. Journal for the Education of the Gifted. 28(3): 361-73.

Selfe L. (2011). Nadia revisited: A longitudinal study of an autistic savant. New York: Psychology Press.

Treffert DA. (2005). The autistic savant. [Online]. Available URL: http://www.wisconsinmedicalsociety.org/savant/savantsyndrome.cfm

Treffert DA. (2014). Savant syndrome: Realities, myths and misconceptions. J Autism Dev Disord. 44: 564–71

 

ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา. (2565). แนวทางการพัฒนาอัจฉริยะออทิสติก. [Online]. Available URL: happyhomeclinic.com/savant06-autisticsavant-care.html

บทความต้นฉบับ: มกราคม 2565

 

ดาวน์โหลดบทความ »

 

 

อัจฉริยะกับออทิสติก   ซาวองต์ ซินโดรม   ออทิสติก ซาวองต์   ระดับความสามารถของอัจฉริยะออทิสติก   รูปแบบการคิดของอัจฉริยะออทิสติก   แนวทางการพัฒนาอัจฉริยะออทิสติก   รหัสพันธุกรรมของอัจฉริยะออทิสติก   การประเมิน อัจฉริยะออทิสติก   Move to Heaven สู่ความเข้าใจแอสเพอร์เกอร์   Good Doctor หมออัจฉริยะ ออทิสติก   Rain Man จากเรนแมน สู่ออทิสติก   อัจฉริยะออทิสติก: คิม พีค   อัจฉริยะออทิสติก: เทมเพิล แกรนดิน   อัจฉริยะออทิสติก: สตีเฟน วิลท์เชียร์   อัจฉริยะออทิสติก: แดเนียล แทมเมต  

นพ.ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา

นพ.ทวีศักดิ์ สิริรัตน์เรขา

จิตแพทย์เด็กและวัยรุ่น
การศึกษา

· แพทยศาสตร์บัณฑิต จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
· วุฒิบัตรแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ สาขาจิตเวชศาสตร์เด็กและวัยรุ่น (จุฬาฯ)

ข้อมูลเพิ่มเติม »

 

ออทิสติก - Autism Spectrum Disorder

ออทิสติก 10 คำถาม

แนวทางการดูแลออทิสติกแบบบูรณาการ

การส่งเสริมพลังครอบครัว ในออทิสติก

การส่งเสริมความสามารถ ในออทิสติก

การส่งเสริมพัฒนาการ ในออทิสติก

การปรับเปลี่ยนพฤติกรรม ในออทิสติก

กิจกรรมบำบัด ในออทิสติก

แก้ไขการพูด ในออทิสติก

การฝึกทักษะสังคม ในออทิสติก

การฟื้นฟูสมรรถภาพทางการศึกษา ในออทิสติก

การฟื้นฟูสมรรถภาพทางอาชีพ ในออทิสติก

การรักษาด้วยยา ในออทิสติก

แอสเพอร์เกอร์

เมื่อลูกเป็นแอสเพอร์เกอร์ ซินโดรม

อัจฉริยะกับออทิสติก

· การบำบัดทางเลือก ในออทิสติก
· เรียนรู้และเข้าใจเด็กออทิสติก
· พฤติกรรมแปลกๆของเด็กออทิสติก
· การเลี้ยงดูเด็กออทิสติก
· เมื่อเด็กออทิสติกถึงวัยเรียน
· เด็กออทิสติกกับการเล่นสมมติ
· พฤติกรรมการเล่นในเด็กออทิสติก
· แนวทางส่งเสริมการเล่นในเด็กออทิสติก

ข้อมูลเพิ่มเติม »